บทความนี้อธิบายเรื่องระดับความรุนแรงของการติดยาเสพติด พร้อมประเด็นสำคัญที่ควรรู้ สัญญาณที่ควรสังเกต และแนวทางขอความช่วยเหลือเมื่อการใช้สารเสพติดหรือปัญหาสุขภาพใจเริ่มกระทบชีวิตประจำวัน
อาการติดยาเสพติดเป็นปัญหาที่ซับซ้อน เกิดจากสาเหตุหลากหลายปัจจัย และส่งผลต่อร่างกายของผู้เสพแต่ละบุคคลแตกต่างกัน ตามระดับของความรุนแรง ทั้งนี้ ไม่ว่าจะเป็นการติดยาเสพติดระดับไหน ก็มักจะส่งผลกระทบทางลบอย่างลึกซึ้ง ต่อชีวิตของบุคคลและครอบครัวอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ การทำความเข้าใจถึงระดับความรุนแรงของอาการติดยาเสพติด จึงเป็นสิ่งจำเป็น เพื่อที่บุคคล ครอบครัว และชุมชน จะได้เข้าใจและรับรู้ถึงสัญญาณเตือน เพื่อเข้าไปแทรกแซงอย่างมีประสิทธิภาพและทันท่วงที ด้วยการให้การสนับสนุนให้ผู้ที่ติดยาเสพติดยอมเข้าสู่กระบวนการบำบัดและฟื้นฟูสมรรถภาพ
ภาพรวม 4 ระดับการติดยาเสพติด
ระดับของการติดยาเสพติด มีดังนี้
1. การใช้เพื่อความบันเทิง ผ่อนคลาย หรือแค่อยากลอง:
ในระดับเริ่มต้นนี้ บุคคลอาจใช้ยาเสพติดด้วยความอยากรู้อยากเห็น หรือใช้เพื่อเข้าสังคม พวกเขาอาจลองใช้ยาเสพติดหรือดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในปริมาณเล็กน้อย และไม่บ่อยนัก การใช้ในระดับนี้ มักไม่ส่งผลกระทบอย่างเด่นชัด ทั้งนี้ สำหรับหลายๆ คนแล้ว การใช้สารเสพติดในระดับนี้ ยังคงสามารถควบคุมได้ และไม่ได้พัฒนาไปสู่การติดในระดับที่สูงขึ้น
2. การใช้บ่อยๆ เป็นประจำ เพื่อรับมือกับความเครียด
ในระดับที่สองนี้ บุคคลเริ่มใช้สารเสพติดต่าง ๆ อย่างสม่ำเสมอมากขึ้น ไม่ว่าจะเป็นการเสพยาเสพติดหรือดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์เป็นประจำ เพื่อรับมือกับความเครียด วิตกกังวล หรือความท้าทายทางอารมณ์อื่น ๆ ในระยะนี้การใช้สารเสพติดอาจเริ่มส่งผลกระทบ รบกวนความรับผิดชอบในชีวิตประจำวัน เช่น ส่งผลกระทบต่องาน การเรียน หรือความสัมพันธ์กับผู้คนรอบข้าง แต่ผู้ใช้ยาเสพติดคนหลายที่เสพติดในระดับนี้ อาจยังเชื่อว่าตนสามารถควบคุมการใช้สารเสพติดของตัวเองได้
3. การใช้ในระดับที่ก่อปัญหา:
เมื่อใช้สารเสพติดอย่างต่อเนื่อง อาจบานปลายไปสู่ระดับที่สามจนกลายเป็นปัญหาได้ บุคคลในระยะนี้มักจะประสบกับปัญหาสุขภาพ ปัญหาทางกฎหมาย หรือความสัมพันธ์ที่ตึงเครียด แม้จะมีผลกระทบที่ตามมามากมายเหล่านี้ พวกเขาก็ยังไม่สามารถลดหรือหยุดใช้ยาเสพติดเนื่องจากร่างกายและจิตใจต้องการจะเสพยา เมื่อถึงจุดนี้ การเสพติดจะเริ่มส่งผลกระทบอย่างลึกซึ้งต่อชีวิตในด้านต่าง ๆ ของพวกเขาอย่างรุนแรงมากขึ้น
สัญญาณที่บ่งชี้ว่าถึงเวลาต้องขอความช่วยเหลือ
- ไม่สามารถหยุดใช้สารเสพติดได้ แม้จะตั้งใจเลิก
- การใช้สารเสพติดส่งผลกระทบต่องาน ครอบครัว หรือสุขภาพ
- ต้องใช้ปริมาณมากขึ้นเรื่อย ๆ เพื่อให้ได้ผลเช่นเดิม
- มีอาการถอนยาเมื่อพยายามหยุด
- ปฏิเสธว่าตัวเองมีปัญหา แม้คนรอบข้างเป็นห่วง
4. การเสพติดในระดับที่ต้องพึ่งพา:
ในระดับนี้ นับว่าเป็นการเสพติดที่รุนแรงที่สุด มีลักษณะคือสูญเสียการควบคุมจากการใช้สารเสพติด บุคคลในระยะนี้ต้องพึ่งยาเสพติดหรือเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ทั้งทางร่างกายและจิตใจ โดยผู้เสพมักจะมีอาการถอนยาอย่างรุนแรงเมื่อพยายามจะหยุด ในระยะนี้การเสพติดจะแทรกซึมอยู่ในทุกมิติของชีวิต ซึ่งนำไปสู่ผลกระทบที่รุนแรง เช่น รับผิดชอบงานไม่ได้จนตกงาน มีปัญหาทางการเงิน และปัญหาความสัมพันธ์กับผู้คนรอบตัว โดยทั่วไปแล้วการบำบัดและการสนับสนุนอย่างเป็นระบบจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทางด้านการถอนพิษยาเสพติด มีความจำเป็นอย่างยิ่ง เนื่องจากอาจเป็นเรื่องยากและอันตรายต่อชีวิตที่จะเอาชนะยาเสพติดด้วยตนเองโดยไม่ได้รับความช่วยเหลือจากแพทย์
การทำความเข้าใจระดับของการติดเสพติดนี้ สามารถช่วยให้บุคคลระบุรูปแบบการใช้สารเสพติดที่เป็นปัญหาได้ การขอความช่วยเหลือและการรักษาอย่างทันท่วงที รวมถึงการบำบัดผู้ติดเหล้าและยาเสพติดรวมถึงการดีท็อกซ์ยาเสพติดมีความสำคัญอย่างยิ่งในการป้องกันไม่ให้การติดยาเสพติดลุกลามไปสู่ระยะที่รุนแรงยิ่งขึ้น
ที่เดอะวอร์ม รีแฮบ มีทีมงานที่มีประสบการณ์ และกลไกสนับสนุนอย่างเป็นระบบ พร้อมให้การสนับสนุนคุณและคนที่คุณรักตลอดเส้นทางการบำบัด
ผู้ก่อตั้ง เดอะวอร์ม รีแฮบ และแพทย์เฉพาะทางด้านการบำบัดฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติด